સંત કબીર

સંત કબીર ૧૫મી સદીના મહાન સંત-કવિ હતા. તેમનો જન્મ ૧૪૪૦ની આસપાસ વારાણસીમાં થયો. તેમના માતા-પિતા ગરીબ વણકર હતા. કબીર પણ વણકરીનો વ્યવસાય કરતા. પણ સાથે સાથે ભગવાનની ભક્તિ કરતા. તેમના ગુરુ રામાનંદ સ્વામી હતા. કબીરે ઘણા “દોહા” અને “પદ” રચ્યા. દોહા એ બે પંક્તિની કવિતા – સરળ ભાષામાં ઊંડો અર્થ. તેમના દોહા આજે પણ લોકો ગાય છે. કબીરે ધર્મ, સત્ય, ઈશ્વર, સંસાર – બધાં વિષય પર લખ્યું. તેઓ હિન્દુ-મુસ્લિમ ભેદને ન માનતા. કહેતા, “બધાં માણસો સમાન. ભગવાન બધે જ છે – મંદિરમાં, મસ્જિદમાં, અને માણસના હૃદયમાં.” તેમના વિચારો સમાજને બદલવા માટે મહત્વના. ૧૫૧૮માં મગહરમાં તેમનું મૃત્યુ થયું. કહેવાય છે કે જ્યારે હિન્દુ-મુસ્લિમ બંનેએ તેમના શરીર પર દાવો કર્યો ત્યારે શરીરની જગ્યાએ માત્ર ફૂલ મળ્યા!