ધોરણ 1 ગુજરાતી (દ્વિતીય ભાષા) એકમ 1: આ અમારું ઘર
Answers to all 15 exercises on pages 1–9 of the Std 1 Gujarati Second Language book, the meaning of the home song, the weaver-bird story in simple Gujarati, word meanings and a dictation list.
- 17exercises solved
- 4 letters + ા
- 19word meanings
- 9pages
Unit 1 at a glance
The first unit of the Second Language book starts with something every child knows – home. A cheerful song about a home, a story about a weaver bird who teaches a monkey to build a house, and the first four letters: ગ, મ, ન, જ, plus the ા matra.
The focus is on listening and speaking. By the end, children recognise these letters inside words and can build simple words like ગામ, મામા, નાગ.
What your child learns
- Sings a song about home and answers simple questions
- Names things found at home
- Listens to a story and says true or false
- Recognises ગ, મ, ન, જ inside words and pictures
- Traces the four letters and the ા matra
- Splits and builds two-letter words
Poem: આ અમારું ઘર – meaning
A warm song about a family home by Arvind Bhandari (અરવિંદ ભાંડારી). Each verse shows one part of the house:
Teach it with actions: the book asks teachers not to translate, so act each line: yawn, frame a window, run, swing, then hook little fingers to make up.
વાર્તા: સુગરી અને વાંદરો – સરળ ભાષામાં
બાવળના એક ઝાડ પર સુગરી માળો બાંધીને રહેતી હતી. માળો એવી કળાથી બાંધેલો કે ચોમાસામાં પાણીનું ટીપુંય અંદર ન પડે, શિયાળામાં પવન ન લાગે અને ઉનાળામાં ગરમી ન લાગે.
ચોમાસાના દિવસોમાં કેટલાંક વાંદરાં વરસાદમાં પલળીને ધ્રૂજતાં ધ્રૂજતાં ત્યાં આવ્યાં. એક વાંદરો પોતાનાં બચ્ચાં સાથે ઝાડ નીચે ટાઢથી ધ્રૂજતો હતો. ઠંડીથી તેમના દાંત કડકડ થતા હતા.
સુગરીએ કહ્યું, “ભાઈ, નાનાં પક્ષીઓ માળો બનાવે છે અને કેટલાંક પ્રાણીઓ ગુફામાં રહે છે. તારે તો હાથ છે. ઘર બનાવીને તેમાં રહે.”
વાંદરો હસવા લાગ્યો, “તને મારી કેમ ચિંતા છે?” સુગરી બોલી, “વાંદરાભાઈ, તમે ટાઢથી ધ્રૂજો છો અને તમારાં બચ્ચાં પણ ઠરે નહિ, એટલે કહું છું.”
આ સાંભળી વાંદરાભાઈ વિચારમાં પડી ગયા. તેમણે મનોમન નક્કી કર્યું, “સુગરીની વાત સાચી છે. મારે પણ ઘર બનાવવું જોઈએ.”
બોધ – What the story teaches
Listen to good advice, even from someone small. સારી શિખામણ નાના પાસેથી મળે તોય માની લેવી.Word meanings – શબ્દાર્થ
Difficult words from the poem and story, with English meaning and a Gujarati synonym (સમાનાર્થી) where useful.
| શબ્દ | English meaning | સમાનાર્થી |
|---|---|---|
| રસોડું | kitchen | — |
| વહેલું | early | — |
| બારી | window | — |
| આંગણું | courtyard | ફળિયું |
| કલબલ | chatter, noise | — |
| ભસે | barks | — |
| હીંચકો | swing | ઝૂલો |
| કિટ્ટા | not friends any more | — |
| બુચ્ચા | friends again | — |
| સુગરી | weaver bird | — |
| માળો | nest | — |
| બાવળ | babul (acacia) tree | — |
| કળા | skill | કારીગરી |
| ચોમાસું | monsoon | — |
| ટાઢ | cold | ઠંડી |
| ધ્રૂજવું | to shiver | કાંપવું |
| ગુફા | cave | — |
| શિખામણ | advice | સલાહ |
| મનોમન | in one’s mind | — |
Std 1 Gujarati Second Language એકમ 1 – Solutions to all exercises
Exercises are in the same order as the textbook. Blue markers are oral (speaking) activities with sample answers; orange markers have fixed answers.
વાતચીત (ગીત)
Speaking practice – a word or short phrase in Gujarati is a great answer at this stage.
- તમે કેવાં કેવાં ઘર જોયાં છે?What kinds of homes have you seen? → e.g. નાનું ઘર, મોટું ઘર, ઝૂંપડી, ફ્લૅટ.
- તમારા ઘરમાં શું શું છે?What is in your home? → રસોડું, બારી, પલંગ, ટેબલ, હીંચકો.
- તમારા ઘરમાં તડકો ક્યાંથી આવે છે?Where does sunlight come in? → બારીમાંથી.
- તમારા ઘરમાં રસોઈ કોણ બનાવે છે?Who cooks at home? → e.g. મમ્મી, દાદી.
- તમારા ઘરમાં સૌથી વહેલું કોણ જાગે છે?Who wakes up first? → e.g. દાદા.
- તમારી સાથે કોઈએ કિટ્ટા કરી છે? કોણે?Has anyone ever said ‘કિટ્ટા’ (I’m not talking to you)? Who?
ઘરમાં જે હોય તેની સામે ◻ કરો અને જે ઘરમાં ન હોય તેની સામે △ કરો.
- નળ (tap) – ◻
- મગર (crocodile) – △
- માટલું (clay pot) – ◻
- જિરાફ (giraffe) – △
- જગ (jug) – ◻
- નાળિયેર (coconut) – ◻
Say the name: while drawing each shape, say the thing’s Gujarati name aloud – that’s the real goal of the exercise.
‘આ અમારું ઘર’ ગીત ગાઓ.
વાતચીત (વાર્તા)
- તમે સુગરીનો માળો જોયો છે? કેવો હોય છે?Have you seen a weaver bird’s nest? → લટકતો, ઘાસનો, ગૂંથેલો.
- પક્ષીઓ માળામાં રહે છે, તો પશુઓ ક્યાં રહે?Birds live in nests – where do animals live? → ગુફામાં, દરમાં, જંગલમાં, તબેલામાં.
- તમારું ઘર કેવું છે?What is your home like?
- તમને કોઈએ શિખામણ આપી છે? કોણે?Has anyone given you good advice? Who?
- ઘર ન હોય તો શું શું થાય?What would happen without a home? → વરસાદમાં પલળીએ, ઠંડી લાગે, તડકો લાગે.
સાચું વાક્ય હોય તો તાળી પાડો અને ખોટું વાક્ય હોય તો ચપટી વગાડો.
- સુગરીએ લીમડાના ઝાડ પર માળો બનાવેલો હતો. – ચપટી (false)The nest was on a બાવળ (babul) tree, not a neem tree.
- સુગરીએ વાંદરાભાઈને ઘર બનાવવા શિખામણ આપી. – તાળી (true)
- વાંદરાભાઈએ સુગરીની શિખામણ માની લીધી. – તાળી (true)He decided he should build a house too.
‘આ અમારું ઘર’ ગીતનું અભિનય સાથે ગાન કરો.
આપેલા શબ્દો વાર્તામાં આવ્યા હોય તો 🟢 કરો અને ન આવ્યા હોય તો 🔴 કરો.
- સુગરી – 🟢
- દાંત – 🟢
- ગામ – 🔴
- ગુફા – 🟢
- પગ – 🔴
- માળો – 🟢
- જંગલ – 🔴
- ઝાડ – 🟢
- મગજ – 🔴
Clues: the monkeys’ teeth chattered (દાંત કડકડતા); the bird says some animals live in caves (ગુફા).
ચિત્રમાં મનગમતા રંગ પૂરો.
આપેલા અક્ષરને શબ્દમાંથી ઓળખી તેના ફરતે ⭕ કરો.
- ગ: મગ (example), મગર, નગર, ગજ, ગગન
- મ: મગર, મરચું, જામફળ, નમન, મગ
- ન: નગર, નજર, લગન, નગારું, જતન
- જ: જતન, નજર, જમરૂખ, જમના
અક્ષર ઓળખી રંગ પૂરો.
- ‘ગ’ on the rose → 3
- ‘મ’ on the chilli → 3
- ‘ન’ on the tap → 3
- ‘જ’ on the pear → 3
સાંભળો અને બોલો.
- આ નગારું છે.
- આ જલેબી છે.
- આ મગર છે.
- આ ગધેડો છે.
- આ નાળિયેર છે.
- આ ગાય છે.
- આ જામફળ છે.
- આ માટલું છે.
Notice: most of these words start with or contain this unit’s letters ગ, મ, ન, જ.
વસ્તુ સુધી પહોંચાડો.
ટપકાં જોડો અને લખો.
ટપકાં જોડો અને લખો.
ઉદાહરણ મુજબ કરો.
- નમ → ન | મ (example)
- મગ → મ | ગ
- મજા → મ | જા (example)
- મન → મ | ન
- નમન → ન | મ | ન (example)
- મગન → મ | ગ | ન
- જમના → જ | મ | ના
- નામના → ના | મ | ના
ઉદાહરણ મુજબ કરો.
- ગામ → ગા | મ (example)
- મામા → મા | મા
- જાગ → જા | ગ
- જાન → જા | ન
- માન → મા | ન
- નાગ → ના | ગ
- નામ → ના | મ
- ગાજ → ગા | જ
- ગાન → ગા | ન
- જામ → જા | મ
- માગ → મા | ગ
- નાના → ના | ના
Rule: a letter and its ા always stay together in one box.
પરિચિત હોય તેવા સાદા શબ્દોનું શ્રુતલેખન કરાવવું.
પ્રવૃત્તિ: વાલીની મદદથી ચકલીઘર બનાવો.
Dictation list – શ્રુતલેખન
Say each word slowly, twice. All words use only ગ, મ, ન, જ and ા.
Level 1 – two letters
- મગ
- ગજ
- નમ
- મન
- જગ
Level 2 – with ા
- ગામ
- નામ
- માન
- નાગ
- જાન
- મામા
Level 3 – three letters
- મગર
- નગર
- ગગન
- નમન
- મગન
- જમના
Quick test for home (10 questions)
Ask orally at the end of the unit. Tap to check each answer.
1. સુગરીનો માળો કયા ઝાડ પર હતો?
બાવળના ઝાડ પર.
2. વાંદરો કેમ ધ્રૂજતો હતો?
વરસાદમાં પલળ્યો હતો, ટાઢ લાગતી હતી.
3. સુગરીએ વાંદરાને શું કહ્યું?
ઘર બનાવીને રહે.
4. વાંદરાએ છેવટે શું નક્કી કર્યું?
ઘર બનાવવું જોઈએ.
5. ગીતમાં ઘરમાં સૌથી વહેલું કોણ જાગે છે?
રસોડું.
6. ઘરમાં જોવા મળે: નળ કે મગર?
નળ.
7. મ + ા = ?
મા
8. આ શબ્દ વાંચો: ગામ
ગામ – village.
9. ‘ન’ વાળો શબ્દ કહો.
નાક, નળ, નગર, નામ (any).
10. ગાજર શબ્દના અક્ષર છૂટા પાડો.
ગા | જ | ર
Frequently asked questions
What is Unit 1 of the Std 1 Gujarati Second Language textbook?
Unit 1 (એકમ 1) is આ અમારું ઘર, on pages 1 to 9. It has a song about home by Arvind Bhandari, the story સુગરી અને વાંદરો, and teaches ગ, મ, ન, જ with the ા matra.
How many exercises are in Unit 1 of Std 1 Gujarati Second Language?
15 numbered exercises, two conversation (વાતચીત) sections and a bird-house activity.
Where was the weaver bird’s nest in the story?
On a babul tree (બાવળ). The sentence “સુગરીએ લીમડાના ઝાડ પર માળો બનાવેલો હતો” in Exercise 3 is false.
Should I explain the song’s meaning in English to my child?
The textbook advises teachers not to translate or explain every line – children should enjoy the song through actions. This page’s explanation is for parents, so you can act it out correctly.
Is Unit 1 the same as the First Language book?
Both books start with the same letters (ગ, મ, ન, જ), but the song, story and exercises are different. The Second Language book is simpler and focuses on listening and speaking.