ધોરણ 6 ગુજરાતી પલાશ પાઠ 16: શેરીએ આવે સાદ
The meaning of Rajendra Shah’s poem શેરીએ આવે સાદ in simple Gujarati, answers for pages 114–117, dictation and a quick test.
- 3exercises solved
- Poem
- 7word meanings
- 4pages
Lesson 16 at a glance
Rajendra Shah’s joyful poem: the cuckoo calls sweetly, the mango trees are covered in blossom (મોર), last year’s memories are fresh – and friends’ voices call from the street: come out to play! The small courtyard is nice, but the big open forest is even better.
What your child learns
- Explains a spring poem
- Changes poem lines to prose
- Learns words like પોર, મોર, અંકોર
- Talks about outdoor play
- Listens for bird calls
- Recites with feeling
About the writer: રાજેન્દ્ર શાહ
Rajendra Shah (1913–2010), born in Kapadvanj, was one of Gujarat’s finest poets – author of ‘ધ્વનિ’ and ‘શાંત કોલાહલ’ – and received the Jnanpith Award.
કાવ્ય: શેરીએ આવે સાદ – સરળ ભાષામાં
કૂંજમાં કોયલ બોલે છે – એનો મીઠો સાદ શેરીમાં આવે છે. આંબાવાડિયે મોર (આંબાનાં ફૂલ) આવ્યા છે; ગયા વર્ષ (પોર)ની યાદ હજુ તાજી છે.
ઝૂલતો ઊડે મોર ને કોયલ અંકોર (નવી કૂંપળ) વચ્ચે ટહુકે છે. ડાળે ડાળે પંખી રમે છે.
ઘરનું નાનું આંગણું ગમે, પણ મોકળું મોટું વન તો એથીય વધુ ગમે. શેરીએથી મિત્રોનો સાદ આવે – ચાલો રમવા!
બોધ – What the story teaches
Nature and friendship make childhood joyful. કુદરતના ખોળે રમવાનો આનંદ અનોખો.Word meanings – શબ્દાર્થ
Difficult words from the lesson, with English meaning and a Gujarati synonym (સમાનાર્થી) where useful.
| શબ્દ | English meaning | સમાનાર્થી |
|---|---|---|
| કુંજ | bower, grove | — |
| સાદ | call | અવાજ |
| પોર | last year | ગયું વર્ષ |
| મોર | mango blossom | મંજરી |
| અંકોર | new shoot | કૂંપળ |
| મોકળું | open, spacious | — |
| લહરાવું | to sway | — |
Std 6 Gujarati Palash પાઠ 16 – Solutions to all exercises
Exercises are in the same order as the textbook. Blue markers are oral (speaking) activities with sample answers; orange markers have fixed answers.
વાતચીત
- કોયલ જેવો અવાજ કાઢી બતાવો.→ કુહૂ… કુહૂ…
- તમારા ઘર કે શેરીમાં ક્યાં ક્યાં પક્ષીઓનો અવાજ સંભળાય છે?→ open answer.
- તમે જોયેલા આંબા કે આંબાવાડિયું વિશે કહો.→ open answer.
- તમે ઘર કે શેરીમાં કઈ કઈ રમત રમો છો?→ સંતાકૂકડી, લખોટી, ગિલ્લીદંડા…
- રજાના દિવસે તમને ક્યાં જવું ગમે?→ open answer.
કવિતામાં ન આવતા હોય તેવા શબ્દ કે શબ્દજૂથ પર છેકો મારો
- શેરી → આંગણું, કવિયું, વાડો – શેરી/આંગણું આવે છે
- પોર → ગયું વર્ષ, આવતું વર્ષ – ‘પોર’ = ગયું વર્ષ
- ઝૂલતું → લટકતું, લહેરાતું, ફરફરતું
- મોર → કોયલ, આંબાની મંજરી (મોર) – ‘મોર’ = આંબાનાં ફૂલ
Book: compare each group with the poem – only one word in each group is from the poem.
ગદ્યમાંથી પદ્ય અને પદ્યમાંથી ગદ્ય
- ચાલો આંબાવાડિયે, હજુ પણ ગયા વર્ષની યાદ તાજી છે. → (poem line about the mango grove – find it in the poem)
- કોકિલે મોરા મરવા અને કોકિલે છે અંકોર → કોયલ મોર (આંબાનાં ફૂલ) અને નવા અંકુર વચ્ચે ટહુકે છે.
- ઘરનું નાનું આંગણું, ગમે મોકળું મોટું વન → ઘરનું નાનું આંગણું ગમે, પણ મોટું ખુલ્લું વન વધુ ગમે.
- ચાલો મિત્રો, જે ડગલાં ભરો તે બાજુએ સ્વર્ગ મળશે → (write this prose line in poetic form)
પૂછો: go outdoors and listen – how many bird calls can you hear?
Dictation list – શ્રુતલેખન
Say each word slowly, twice.
Level 1
- શેરી
- કોયલ
- આંબો
- આંગણું
- વન
Level 2
- સાદ
- પોર
- મોર
- અંકોર
- મોકળું
Level 3
- શેરીએ આવે સાદ.
- કોયલ ટહુકે છે.
- આંબે મોર આવ્યો.
Quick test for home (10 questions)
Ask orally at the end of the lesson. Tap to check each answer.
1. કવિ?
રાજેન્દ્ર શાહ.
2. કોણ ટહુકે છે?
કોયલ.
3. ‘પોર’ એટલે?
ગયું વર્ષ.
4. ‘મોર’ અહીં એટલે?
આંબાનાં ફૂલ.
5. રાજેન્દ્ર શાહને કયો પુરસ્કાર?
જ્ઞાનપીઠ.
Frequently asked questions
What is Lesson 16 of Std 6 Gujarati Palash?
Lesson 16 (પાઠ 16) is શેરીએ આવે સાદ, a poem by Rajendra Shah on pages 114 to 117.
What is the poem about?
Spring: the cuckoo calls, mango trees blossom and friends call children out to play.
What does ‘મોર’ mean in this poem?
Mango blossom (not the peacock).