ધોરણ 1 ગુજરાતી (દ્વિતીય ભાષા) એકમ 3: આ કામ તો મારું !
Answers to all 14 exercises on pages 24–34, the meaning of the Uttarayan song, the New Year story બેસતું વરસ in simple Gujarati, word meanings and a dictation list.
- 17exercises solved
- 6 letters
- 18word meanings
- 11pages
Unit 3 at a glance
એકમ 3 is a festival unit. An Uttarayan song about chikki and kites, a Gujarati New Year story about little Gopal, and a picture activity with Diwali, Holi, Eid and Christmas. The new letters are ક, બ, છ and the vowels અ, આ, એ.
By the end, children can join syllables into words like કાબર, આકાર, છાપકામ and read short sentences such as “મારે બે કાન છે.”
What your child learns
- Names festivals of different communities
- Matches words from the song
- Retells the New Year story
- Recognises and writes ક, બ, અ, છ, એ, આ
- Joins syllables into words
- Reads eight short sentences
Poem: લે શીંગની ચીકી… – meaning
A playful Uttarayan song. Children offer each other festival snacks and fly kites together:
Act it out: one person holds the spool, the other pulls the string – “ધીરેધીરે… ઝડપથી!”
વાર્તા: બેસતું વરસ – સરળ ભાષામાં
“ચાલો ઊઠો, જલદી નાહી-ધોઈ તૈયાર થઈ જાઓ.” બાપુજીનો અવાજ આવ્યો. ગોપાલને સરસ સપનું આવતું હતું, એટલે એ પાછો સૂઈ ગયો. ત્યાં ધડામ! ધડામ! અવાજ આવ્યો. એ તો ફટાકડા ફૂટતા હતા!
ગોપાલ ઓઢવાનું ફેંકીને આંગણા તરફ દોડ્યો. બધાં વહેલાં ઊઠી ગયાં હતાં. બા આંગણું વાળતાં હતાં, કાકા-કાકી રંગોળી પૂરતાં હતાં અને બહેન બાપુજીને બારણે તોરણ બાંધવામાં મદદ કરતી હતી.
દાદીમાએ કહ્યું, “ગોપાલભાઈ, આજે બેસતું વરસ છે.” ગોપાલે પૂછ્યું, “દાદીમા, વરસ ક્યાં બેસે?” બધાં હસી પડ્યાં. દાદીએ સમજાવ્યું, “જૂનું વરસ પૂરું થાય અને નવું વરસ શરૂ થાય, એટલે ‘બેસતું વરસ’ કહેવાય.”
ગોપાલ ઝટપટ નાહી આવ્યો. બાએ કહ્યું, “આજે નવાં કપડાં પહેરવાનાં, મંદિરે જવાનું, સગાં-વહાલાં ને મિત્રોને મળવાનું. મહેમાનો આવશે, એમને મીઠાઈ-નાસ્તો આપવાનો.” ગોપાલ બોલ્યો, “મીઠાઈનું કામ હું કરીશ!”
ગોપાલે કાકાને પૂછ્યું, “આખી દુનિયામાં આજે બેસતું વરસ હોય?” કાકાએ સમજાવ્યું, “આજે હિંદુઓનું નવું વરસ છે. ખ્રિસ્તીઓનું નવું વરસ પહેલી જાન્યુઆરીએ, પારસીઓનું નવરોજના દિવસે, અને મુસ્લિમોનું મોહરમમાં – પણ રમજાન ઈદે તેઓ નવાં કપડાં પહેરી ‘ઈદમુબારક’ કહે છે.”
એટલામાં મહેમાન આવ્યા. ગોપાલે ‘નવા વરસનાં અભિનંદન’ કહ્યું અને મીઠાઈના ડબ્બા પાસે જઈને ઊભો રહી ગયો. મનમાં બોલ્યો, “આ કામ તો મારું!”
બોધ – What the story teaches
Festivals are for sharing – every community has its own New Year, and everyone can help. તહેવારમાં સૌ સાથે મળીને કામ કરે, અને બધા ધર્મોના તહેવારોનો આદર કરીએ.Word meanings – શબ્દાર્થ
Difficult words from the poem and story, with English meaning and a Gujarati synonym (સમાનાર્થી) where useful.
| શબ્દ | English meaning | સમાનાર્થી |
|---|---|---|
| ચીકી | chikki (brittle sweet) | — |
| દાળિયા | roasted gram | — |
| ખિસ્સું | — | |
| લચ્છો | tangle of string | — |
| ફીરકી | kite spool | — |
| દહાડો | day | દિવસ |
| બેસતું વરસ | Gujarati New Year | નવું વરસ |
| ધડામ | bang | — |
| આંગણું | courtyard | — |
| રંગોળી | rangoli | — |
| તોરણ | door garland | — |
| વરસગાંઠ | birthday | જન્મદિવસ |
| દાતણ | twig toothbrush | — |
| સગાં-વહાલાં | relatives | — |
| ફરસાણ | savoury snacks | — |
| મુખવાસ | mouth freshener | — |
| નવરોજ | Parsi New Year | — |
| અભિનંદન | greetings | — |
Std 1 Gujarati Second Language એકમ 3 – Solutions to all exercises
Exercises are in the same order as the textbook. Blue markers are oral (speaking) activities with sample answers; orange markers have fixed answers.
વાતચીત (ગીત)
Speaking practice – short answers are fine.
- આ ગીતમાં કયા તહેવારની વાત છે?Which festival? → ઉત્તરાયણ.
- ઉત્તરાયણના તહેવારમાં શાની મજા આવે છે?What’s fun at Uttarayan? → પતંગ ચગાવવાની, ચીકી ખાવાની.
- ચીકી શાની શાની બને છે?What is chikki made of? → શીંગ, તલ, દાળિયા, મમરા.
- તમે પતંગ ચગાવવા ક્યાં ક્યાં જાઓ છો?Where do you fly kites? → ધાબે, મેદાનમાં.
- ઉત્તરાયણના દિવસે શું-શું ખાવાની મજા આવે?What do you enjoy eating? → ચીકી, લાડુ, ઊંધિયું, જલેબી.
- પતંગ ચગાવતી વખતે કઈ વાતનું ધ્યાન રાખવું જોઈએ?What should you be careful about? → ધાબાની ધાર, દોરીથી હાથ ન કપાય, પક્ષીઓ.
- તમને બીજા કયા તહેવારો ગમે છે?Which other festivals do you like?
તહેવાર ઓળખી ઉદાહરણ મુજબ આકાર દોરો.
- Bonfire with family → હોળી → ○
- People hugging outside a mosque → ઈદ → ◻
- Girls with fireworks → દિવાળી → △
- Santa Claus with a tree → ક્રિસમસ → ◇
Talk about it: ask which festivals the child’s friends celebrate. The book deliberately includes festivals of all communities.
સાંભળો, સમજો અને જોડો.
- ચીકી → શીંગની
- બોર → ખિસ્સામાં
- લાડુ → મમરાના
- દોર → લીલો
- પતંગ → ફીરકી
Note: the song calls both the string and the kite green (લીલો), so પતંગ–લીલો and દોર–ફીરકી are also fine.
‘લે શીંગની ચીકી…’ ગીતનું અભિનય સાથે ગાન કરો.
વાતચીત (વાર્તા)
- બેસતા વરસના દિવસે તમે શું-શું કરો છો?What do you do on New Year’s day? → નવાં કપડાં, મંદિર, સગાંને મળવું, મીઠાઈ.
- આ પાઠમાં તમને કયા નવા શબ્દો જાણવા મળ્યા?Which new words did you learn? → e.g. તોરણ, રંગોળી, મુખવાસ, નવરોજ.
- આપણે ફટાકડા ક્યારે ક્યારે ફોડીએ છીએ?When do we burst crackers? → દિવાળી, બેસતું વરસ, લગ્ન.
- તમે ઘરનાં કયાં કયાં કામ કરો છો?Which jobs do you do at home?
- આ વાર્તામાંથી તમે શું નવું જાણ્યું?What did you learn? → જુદા જુદા ધર્મોનું નવું વરસ જુદા દિવસે આવે.
વાર્તામાં આવ્યું હોય તેની સામે ✓ કરો અને ન આવ્યું હોય એની સામે ✗ કરો.
- બાપુજી – ✓
- છગન – ✗
- ગોપાલ – ✓
- ફટાકડા – ✓
- તોરણ – ✓
- જલેબી – ✓
- દાતણ – ✓
- તળાવ – ✗
- ફુગ્ગો – ✗
- વરસાદ – ✗
- મંદિર – ✓
- રમજાન – ✓
Trap: the story is full of વરસ (year), but never વરસાદ (rain). જલેબી comes from Gopal’s birthday memory.
ઉદાહરણ મુજબ કોણ કોની સાથે જોડાશે તે કહો અને જોડો.
- બા → બાપુજી (બ)
- કાકા → કાકી (ડ)
- દાદા → દાદી (ક)
- બહેન → ભાઈ (અ)
ચિત્ર: વાતચીત
- આ શાનું ચિત્ર છે?→ મેળાનું.
- ચિત્રમાં કેટલાં ચગડોળ છે?→ બે – a big one bottom-left and one at the top-right.
- તમે ક્યારેય મેળામાં ગયાં છો? ક્યાં?→ open answer.
- મેળામાં કઈ કઈ વસ્તુઓ મળે છે?→ ફુગ્ગા, રમકડાં, શાકભાજી, ખાવાની વસ્તુઓ.
- તમને ચિત્રમાંની કઈ વસ્તુ વધુ ગમી?→ open answer.
- ચિત્રમાં શાની શાની દુકાનો છે?→ ફુગ્ગા, શાકભાજીની લારી, ફળ, મીઠાઈ, નાસ્તો.
સાંભળો અને ચિત્રમાં હોય તો ✓ કરો અને ન હોય તો ✗ કરો.
- ચગડોળ – ✓
- ફુગ્ગો – ✓
- સાઇકલ – ✗
- રેલવે – ✗
- ગાય – ✗
- રિક્ષા – ✗
- ડમરુ – ✗
- મંદિર – ✗
- છોકરાં – ✓
Look closely: the small coloured carriages at the bottom-left are a fair ride, not a railway.
આપેલા અક્ષરને ઉદાહરણ મુજબ શબ્દમાંથી ઓળખી તેના ફરતે ⭕ કરો.
- ક: કલમ, કનક, ચમક (example)
- બ: બજાર, અજબ, અદબ
- અ: અનિલ, અછત, અનાજ
- છ: અછબડા, છત, અછત
- આ: આકાર, આવક, આવજે
- એ: એરણ, એકતા, એકમ
અક્ષર ઓળખી તેમાં રંગ પૂરો.
- ‘ક’ on the computer → 3
- ‘બ’ on the bus → 2
- ‘છ’ on the umbrella → 2
- ‘અ’ on the pineapple → 2
ટપકાં જોડો અને લખો.
Key idea: આ is અ + ા, and એ is અ + ે – the matras the child already knows.
લખો.
ટપકાં જોડો અને લખો.
- કા + મ → કામ
- આ + ગ → આગ
- બે + ન → બેન
- વા + ર → વાર
- કા + બ + ર → કાબર
- કે + દા + ર → કેદાર
- આ + કા + ર → આકાર
- છા + લ → છાલ
- છા + પ + કા + મ → છાપકામ
- અ + દ + બ → અદબ
વાચો.
- ગગન જમવા આવ.Gagan, come and eat.
- વરસાદ વરસે.It is raining.
- નાના આકાર બનાવ.Make small shapes.
- મારા દાદા કામ કરે છે.My grandfather is working.
- મારા મામા સારા.My uncle is nice.
- મેના રમત રમ.Mena, play the game.
- મારે બે કાન છે.I have two ears.
- વને વનરાજ ગરજે.The lion roars in the forest.
એકમમાં શીખેલ પાંચ પરિચિત શબ્દોનું શ્રુતલેખન કરાવવું.
પ્રવૃત્તિ: કાગળમાંથી પતંગ બનાવો. (જોડીકાર્ય)
Dictation list – શ્રુતલેખન
Say each word slowly, twice. Words use only letters from Units 1–3.
Level 1 – two letters
- કમ
- બસ
- છત
- એક
- આગ
Level 2 – with matras
- કામ
- બેન
- વાર
- છાલ
- કાન
- બાજ
Level 3 – three or more
- કાબર
- આકાર
- કેદાર
- અદબ
- નગર
- છાપકામ
Quick test for home (10 questions)
Ask orally at the end of the unit. Tap to check each answer.
1. વાર્તામાં કયો તહેવાર છે?
બેસતું વરસ.
2. ગોપાલને શેનો અવાજ સંભળાયો?
ફટાકડાનો.
3. બહેન શું કરતી હતી?
બાપુજીને તોરણ બાંધવામાં મદદ.
4. ‘બેસતું વરસ’ એટલે શું?
નવું વરસ.
5. ગોપાલે કયું કામ પોતાનું કહ્યું?
મહેમાનોને મીઠાઈ આપવાનું.
6. ગીત કયા તહેવારનું છે?
ઉત્તરાયણ.
7. ઈદ માટે કયો આકાર દોરવાનો?
◻ (ચોરસ).
8. અ + ે = ?
એ
9. કા + બ + ર = ?
કાબર
10. દાદાની જોડ કોણ?
દાદી.
Frequently asked questions
What is Unit 3 of the Std 1 Gujarati Second Language textbook?
Unit 3 (એકમ 3) is આ કામ તો મારું !, on pages 24 to 34. It has an Uttarayan song, the New Year story બેસતું વરસ, and teaches ક, બ, છ and the vowels અ, આ, એ.
How many exercises are in Unit 3?
14 numbered exercises, two conversation sections, a picture conversation and a kite-making activity.
What does ‘બેસતું વરસ’ mean?
It means the Gujarati New Year – the day the old year ends and the new one begins, the day after Diwali.
Which festival gets which shape in Exercise 1?
Diwali – triangle, Holi – circle, Eid – square, Christmas – diamond.
Is ‘વરસાદ’ in the story?
No. The story uses વરસ (year) many times, but never વરસાદ (rain), so it gets ✗ in Exercise 4.