ધોરણ 2 ગુજરાતી (દ્વિતીય ભાષા) એકમ 6: જાણો મારાં કામ
Answers to every exercise on pages 64–80, the meaning of the workers song, the story ઉંદરભાઈની ટોપી in simple Gujarati, the doubled letters ક્ક, ટ્ટ, ઠ્ઠ, ડ્ડ, જ્જ and a dictation list.
- 11exercises solved
- doubled letters
- 17word meanings
- 17pages
Unit 6 at a glance
એકમ 6 introduces the people who work around us – carpenter, mason, tailor, farmer, salt-worker, doctor, lawyer and police – and the tools they use. The story is the classic, funny tale of a mouse and his cap. The letter focus is on doubled letters: ચક્કર, પટ્ટી, મુઠ્ઠી, કબડ્ડી, સજ્જન.
What your child learns
- Names workers and their tools
- Spots the odd tool out
- Says who spoke each line in the story
- Reads and writes doubled letters
- Finds words in a grid
- Completes picture words
Poem: જાણો મારાં કામ – meaning
A song where each worker describes their job:
Mime game: act one job without words – the child guesses the worker in Gujarati.
વાર્તા: ઉંદરભાઈની ટોપી – સરળ ભાષામાં
એક હતા ઉંદરભાઈ. ફરવાના બહુ શોખીન. એક દિવસ રસ્તામાંથી તેમને કાપડનો ટુકડો મળ્યો. તેમને થયું, “આમાંથી મજાની ટોપી બનાવું!”
ઉંદરભાઈ દરજી પાસે ગયા, “મને ટોપી સીવી આપો.” દરજી કહે, “જા, જા! તારા જેવા ઉંદર માટે સમય નથી.” ઉંદર બોલ્યો, “સિપાહી બોલાવીશ, માર ખવડાવીશ!” દરજી ડરી ગયો અને સરસ ટોપી સીવી આપી.
પછી ઉંદરભાઈ ભરતકામવાળા પાસે ગયા, અને એ જ રીતે ટોપી પર રંગબેરંગી ભરત ભરાવ્યું. પછી મોતી ટાંકવાવાળા પાસે જઈને ટોપી પર મોતી ટંકાવ્યાં. ઉંદરભાઈ તો રાજીના રેડ!
એટલામાં રાજાના સિપાહીઓ આવ્યા, “એય ઉંદરડા, આઘો ખસ! રાજાની સવારી આવે છે.” ઉંદર બોલ્યો, “નહીં ખસું! રાજાની ટોપી કરતાં મારી ટોપી વધારે સારી છે.” રાજા ચિડાયા, “આ ઉંદરની ટોપી લઈ લો!”
ઉંદર ગાવા લાગ્યો, “રાજા ભિખારી… રાજા ભિખારી… મારી ટોપી લઈ લીધી!” રાજા શરમાયા, “આની ટોપી પાછી આપી દો – આ તો મને ભિખારી કહે છે!”
ટોપી પાછી મળી એટલે ઉંદર ગાવા લાગ્યો, “રાજા ડરી ગયો… રાજા મારાથી ડરી ગયો!” અને નાચતા-ગાતા ઘરે ગયા.
બોધ – What the story teaches
A small person with big confidence can stand up to anyone – but it is also a funny story about showing off! નાના હોઈએ તોય હિંમત રાખવી.Word meanings – શબ્દાર્થ
Difficult words from the poem and story, with English meaning and a Gujarati synonym (સમાનાર્થી) where useful.
| શબ્દ | English meaning | સમાનાર્થી |
|---|---|---|
| સુથાર | carpenter | — |
| કરવત | saw | — |
| કડિયો | mason | — |
| કારીગર | craftsman | — |
| દરજી | tailor | — |
| સોય | needle | — |
| ખેડૂત | farmer | — |
| ખાતર | manure | — |
| અગરિયો | salt-pan worker | — |
| ક્યારો | bed of land | — |
| શોખીન | fond of | — |
| ભરતકામ | embroidery | — |
| ટાંકવું | to stitch on | — |
| સિપાહી | soldier, guard | — |
| સવારી | royal procession | — |
| ભિખારી | beggar | — |
| કબડ્ડી | kabaddi (a game) | — |
Std 2 Gujarati Second Language એકમ 6 – Solutions to all exercises
Exercises are in the same order as the textbook. Blue markers are oral (speaking) activities with sample answers; orange markers have fixed answers.
વાતચીત (ગીત)
- સુથારભાઈ લાકડામાંથી શું શું બનાવે?→ ટેબલ, ખુરશી, બારણાં, કબાટ.
- મીઠું પકવનારને શું કહેવાય?→ અગરિયો.
- અનાજ, કઠોળ કોણ પકવે?→ ખેડૂત.
- માટીનાં વાસણો કોણ બનાવે?→ કુંભાર.
- અહીં આપ્યા છે એ સિવાયના ત્રણ વ્યવસાયકારોનાં નામ જણાવો.→ e.g. ડૉક્ટર, શિક્ષક, પોલીસ, ટપાલી.
લાગુ ન પડતા ચિત્ર પર ✗ કરો.
- સુથાર (carpenter): રંદો, કરવત, હથોડી,
દવાઓ→ ✗ on the medicines - ખેડૂત (farmer): કોદાળી, હળ, ટ્રૅક્ટર,
પ્રેશર કૂકર→ ✗ on the pressure cooker - દરજી (tailor): સોય, બટન, કાતર,
સીટી→ ✗ on the whistle - વકીલ (lawyer): કોર્ટ, ન્યાયની દેવી, કાળો કોટ,
હળ→ ✗ on the plough - ડૉક્ટર: દવાઓ, સ્ટેથોસ્કોપ, ઇન્જેક્શન,
રંગની પૅલેટ→ ✗ on the paint palette - પોલીસ: સીટી, પિસ્તોલ, જીપ,
ડિસમિસ (screwdriver)→ ✗ on the screwdriver
વાતચીત (વાર્તા)
- ઉંદરને કાપડના ટુકડામાંથી શું બનાવવું હતું?→ ટોપી.
- ઉંદર કોને બોલાવી માર ખવડાવવાની વાત કરે છે?→ સિપાહીને.
- ઉંદર કોને ભિખારી કહેવા લાગ્યો?→ રાજાને.
- તમારા ઘરમાંથી કોણ કોણ દરજી પાસે કપડાં સિવડાવે છે?→ open answer.
- પોલીસ આપણને કેવી રીતે મદદ કરે છે?→ ચોરથી બચાવે, ટ્રાફિક સંભાળે, ખોવાયેલાંને શોધે.
આપેલી વાર્તામાં વાક્યો કોણ બોલે છે તે કહો.
- “મને ટોપી સીવી આપો.”→ ઉંદર
- “જા, નથી સીવી આપવી.”→ દરજી
- “એય, ઉંદરડા, આઘો ખસ.”→ સિપાહીઓ
- “આ ઉંદરની ટોપી લઈ લો.”→ રાજા
- “રાજા ભિખારી, રાજા ભિખારી.”→ ઉંદર
- “આની ટોપી પાછી આપી દો.”→ રાજા
- “રાજા મારાથી ડરી ગયો.”→ ઉંદર
વ્યવસાયકારો અને તેમનાં સાધન સામે આપેલા ⭕ માં એકસરખો રંગ પૂરો.
- ખેડૂત (farmer) → હળ (plough)
- લુહાર (blacksmith) → હથોડો (hammer)
- ડ્રાઈવર (driver) → બસ
- ટપાલી (postman) → ટપાલ પેટી (post box)
- ડૉક્ટર → ઇન્જેક્શન (syringe)
સાંભળો અને બોલો.
- ક્ક → નક્કર, ચક્કર, ટક્કર
- ટ્ટ → પટ્ટી, બુટ્ટી, કટ્ટી
- ઠ્ઠ → ચિઠ્ઠી, મુઠ્ઠી, ભઠ્ઠી
- ડ્ડ → ચડ્ડી, કબડ્ડી, ગુડ્ડી
- જ્જ → ઉજ્જડ, સજ્જડ, સજ્જન
Double sound: in નક્-કર the first ક is half – it has no vowel of its own.
કૌંસમાં આપેલા શબ્દોને શબ્દચોરસમાંથી શોધો.
- કક્કો – row 1, first two boxes (across)
- સજ્જન – diagonal: સ (row 2) → જ્જ (row 3) → ન (row 4)
- બુટ્ટી – diagonal from બુ (row 1) to ટ્ટી (row 2)
- ધિક્કાર – row 5, last three boxes (across)
- અડ્ડો – diagonal from અ (row 3) to ડ્ડો (row 4)
- પટ્ટો – column 1, down: પ (row 4) → ટ્ટો (row 5)
Directions: words run across, down or diagonally – trace with a finger.
ટપકાં જોડો અને એમાંથી બનતો અક્ષર મોટેથી વાંચો.
- જ્જ → સજ્જન, લજ્જા, સજ્જડ
- ક્ક → નક્કર, ચક્કર, ટક્કર
- ડ્ડી → ગુડ્ડી, ચડ્ડી, કબડ્ડી
- ટ્ટી → પટ્ટી, બુટ્ટી
- ક્કી → ચક્કી, નક્કી, સિક્કીમ
- ઠ્ઠી → ભઠ્ઠી, મુઠ્ઠી, ચિઠ્ઠી
ચિત્ર જુઓ. ખૂટતો અક્ષર મૂકી શબ્દ બનાવો.
- Belt: પ__ → પટ્ટો (ટ્ટો)
- Fist: મુ__ → મુઠ્ઠી (ઠ્ઠી)
- Shorts: ચ__ → ચડ્ડી (ડ્ડી)
- Woodpecker: લ__ડખોદ → લક્કડખોદ (ક્ક)
વાંચો.
- ચાલો, ટટ્ટાર બેસો.Come, sit up straight.
- પેલો માણસ સજ્જન છે.That man is a gentleman.
- બાળકો કબડ્ડી રમે છે.The children play kabaddi.
- મક્કમ મને કામ કરો.Work with a firm mind.
- પિતાજી ચિઠ્ઠી લખે છે.Father writes a note.
પ્રવૃત્તિ
Dictation list – શ્રુતલેખન
Say each word slowly, twice. Doubled letters need practice.
Level 1 – workers
- દરજી
- ખેડૂત
- સુથાર
- કડિયો
- ટપાલી
Level 2 – doubled letters
- ચક્કર
- પટ્ટો
- મુઠ્ઠી
- ચડ્ડી
- સજ્જન
Level 3 – longer words
- કબડ્ડી
- ચિઠ્ઠી
- લક્કડખોદ
- ટટ્ટાર
- ધિક્કાર
Quick test for home (10 questions)
Ask orally at the end of the unit. Tap to check each answer.
1. સુથાર શેનાથી લાકડું કાપે?
કરવતથી.
2. મીઠું કોણ પકવે?
અગરિયો.
3. ઉંદરને શેમાંથી ટોપી બનાવવી હતી?
કાપડના ટુકડામાંથી.
4. ઉંદર બધાંને શું કહીને ડરાવતો?
સિપાહી બોલાવી માર ખવડાવીશ.
5. રાજાએ ટોપી કેમ પાછી આપી?
ઉંદર તેને ભિખારી કહેતો હતો.
6. ડૉક્ટરના ચિત્રોમાં કઈ વસ્તુ ખોટી હતી?
રંગની પૅલેટ.
7. દરજીના ચિત્રોમાં કઈ વસ્તુ ખોટી હતી?
સીટી.
8. ચ__ (shorts)?
ચડ્ડી.
9. મુ__ (fist)?
મુઠ્ઠી.
10. પોલીસ કેવી રીતે મદદ કરે?
રક્ષણ કરે, ટ્રાફિક સંભાળે.
Frequently asked questions
What is Unit 6 of Std 2 Gujarati Second Language?
Unit 6 (એકમ 6) is જાણો મારાં કામ, on pages 64 to 80. It has a song about workers, the story ઉંદરભાઈની ટોપી, and practises doubled letters like ક્ક, ટ્ટ, ઠ્ઠ, ડ્ડ and જ્જ.
What is a salt-pan worker called in Gujarati?
અગરિયો – the answer to the book’s conversation question “મીઠું પકવનારને શું કહેવાય?”
Which tools are the odd ones out in Exercise 1?
Medicines (carpenter), pressure cooker (farmer), whistle (tailor), plough (lawyer), paint palette (doctor) and screwdriver (police).
How does the mouse get his cap back from the king?
He keeps singing “the king is a beggar!” until the embarrassed king orders his soldiers to return it.
Which words are in the Exercise 4 word grid?
કક્કો, સજ્જન, બુટ્ટી, ધિક્કાર, અડ્ડો and પટ્ટો.