ગાય

ગાય એક પાલતુ પ્રાણી છે. તે ભારતીય સંસ્કૃતિમાં પૂજ્ય છે. ગાયને “ગૌમાતા” કહેવાય છે. તે દૂધ આપતી હોવાથી માતા સમાન ગણાય.

ગાયનું શરીર મોટું હોય છે. તેને ચાર પગ, એક લાંબી પૂંછડી, અને બે વાંકા શિંગડાં હોય છે. તેના કાન મોટા હોય. તે જુદાં જુદાં રંગની હોય – સફેદ, કાળી, ભૂરી, ધોળી, મિશ્ર. ગાય શાંત અને નમ્ર પ્રાણી છે.

ગાય શાકાહારી છે. તે ઘાસ, પાંદડા, ભૂસું, કાંટા, અનાજ ખાય. તે ફરી-ફરી ચાવતી. તેને “વાગોળતી” કહેવાય. તે દિવસમાં ઘણી વાર પાણી પીવે.

ગાયનો સૌથી મોટો ઉપયોગ દૂધ છે. તેનાથી દહીં, છાશ, માખણ, ઘી બને. દૂધ બાળકો માટે પૌષ્ટિક છે. ગાયના ગોમૂત્ર અને ગોબર ખાતર તરીકે વપરાય. ગાયની ચામડી અને હાડકા ઉપયોગી છે.

ગાયનું હિન્દુ ધર્મમાં વિશેષ સ્થાન. તેને દેવી માની પૂજાય. ગાયની રક્ષા કરવી આપણી ફરજ છે.