ધોરણ 5 ગુજરાતી (દ્વિતીય ભાષા) કુક્કુટ એકમ 7: પ્રશ્નક્ષેત્રમાં પરાક્રમ
Answers to the activities on pages 96–112, the Mahabharata quiz play મહાભારતમાં શું નથી! with every quiz answer, Mirabai’s bhajan explained, dictation and a quick test.
- 7exercises solved
- 1 bhajan + 1 quiz play
- 14word meanings
- 17pages
Unit 7 at a glance
એકમ 7 turns the Mahabharata into a game show. After Mirabai’s bhajan to Krishna, quizmaster Vakhatsinh welcomes teams Moj, Maja and Masti for three rounds – true/false, ‘Mahabali’ questions on the heroes’ powers, and multiple choice with a tie-breaker. Children learn about Krishna, Arjun, Bhima, Ekalavya, Ghatotkach, Bhishma and the Gita – and how to play a fair quiz.
What your child learns
- Recalls Mahabharata facts
- Understands quiz rules and scoring
- Recognises heroes by their objects
- Uses words of encouragement
- Acts a play with a quizmaster
- Sings a Mirabai bhajan
Poem: લેને તારી લાકડી ને લેને તારી કામળી – meaning
A bhajan by Mirabai (મીરાંબાઈ):
Listen: find a recording of this Mira bhajan and sing along.
વાર્તા: મહાભારતમાં શું નથી! – સરળ ભાષામાં
વખતસિંહ: “નમસ્કાર… આદાબ… સતશ્રી અકાલ! હું છું વખતસિંહ… આપ સૌનું ક્વિઝ કૉમ્પિટિશનમાં સ્વાગત છે. આજે તમારી ત્રણેય ટીમ વચ્ચે થશે પ્રશ્નોનું મહાભારત… વિષય છે મહાભારત. તો છો ને સૌ તૈયાર?”
પહેલો રાઉન્ડ ‘સત્ય-અસત્ય’ – મહાભારત ગુજરાતીમાં લખાયું હતું? અસત્ય! અર્જુનના સારથિ શ્રીકૃષ્ણ? સત્ય! શ્રીકૃષ્ણની બહેન ઉત્તરા? ના – સુભદ્રા. મહાભારત 18 પર્વમાં છે અને રચયિતા વેદવ્યાસ. કર્ણની માતા કુંતી હતાં.
બીજો રાઉન્ડ ‘મહાબલી’ – સહદેવ પાસે ભવિષ્ય જોઈ શકવાની શક્તિ, બલરામ ગદાયુદ્ધમાં પારંગત. ત્રીજા રાઉન્ડમાં ત્રણ વિકલ્પ – હનુમાન રામાયણ-મહાભારત બંનેમાં; મહાભારત ગણેશના હાથે લખાયું; એકલવ્યે બાણથી કૂતરાનું ભસવું બંધ કર્યું; અર્જુનનું ધનુષ્ય ગાંડીવ; શ્રીકૃષ્ણની પાલક માતા યશોદા.
ટીમ મોજ અને ટીમ મસ્તી બંનેના 14-14 પોઇન્ટ – ટાઈ પડી! એક સવાલ વધુ: “શ્રીકૃષ્ણએ અર્જુનને યુદ્ધ પહેલાં આપેલો ઉપદેશ કયા નામે ઓળખાય છે?”
ટીમ મસ્તી: “શ્રીમદ્ ભગવદ્ગીતા!” વખતસિંહ: “શાબાશ! અને આ સાથે આપણી આજની ક્વિઝ પૂરી થાય છે. આજની સ્પર્ધાના વિજેતા છે – ટીમ મસ્તી! ફરી મળીશું નવી ક્વિઝ સાથે… ત્યાં સુધી વાંચતા રહો… વંચાવતા રહો!”
બોધ – What the story teaches
Knowledge is the real power – and learning together is the best game. જ્ઞાન એ જ સાચું પરાક્રમ.Word meanings – શબ્દાર્થ
Difficult words from the poem and story, with English meaning and a Gujarati synonym (સમાનાર્થી) where useful.
| શબ્દ | English meaning | સમાનાર્થી |
|---|---|---|
| પરાક્રમ | heroic deed | — |
| ક્વિઝ | quiz | પ્રશ્નોત્તરી |
| સત્ય | true | — |
| અસત્ય | false | — |
| પર્વ | section of an epic | — |
| રચયિતા | author | — |
| સારથિ | charioteer | — |
| પારંગત | expert | — |
| ગદા | mace | — |
| પાલક માતા | foster mother | — |
| માયાવી | magical | — |
| પ્રતિજ્ઞા | vow | — |
| ઉપદેશ | teaching, sermon | — |
| વિજેતા | winner | — |
Std 5 Gujarati Second Language Kukkut એકમ 7 – Solutions to all exercises
Exercises are in the same order as the textbook. Blue markers are oral (speaking) activities with sample answers; orange markers have fixed answers.
ચાલો, ગાઈએ ગીતડું : લેને તારી લાકડી ને લેને તારી કામળી (Mirabai)
જુઓ અને રંગ પૂરો / વાતચીત
સાંભળો, વાંચો અને ભજવો : મહાભારતમાં શું નથી!
ક્વિઝના જવાબ (સત્ય-અસત્ય)
- મહાભારત ગુજરાતીમાં લખાયું હતું. – અસત્ય – સંસ્કૃતમાં
- અર્જુનના રથના સારથિ શ્રીકૃષ્ણ હતા. – સત્ય
- શ્રીકૃષ્ણની બહેનનું નામ ઉત્તરા હતું. – અસત્ય – સુભદ્રા
- મહાભારત 18 પર્વમાં વહેંચાયેલું છે. – સત્ય
- મહાભારતના રચયિતા વેદવ્યાસ છે. – સત્ય
- કર્ણની માતાનું નામ માદ્રી હતું. – અસત્ય – કુંતી
મહાબલી અને બહુવિકલ્પી રાઉન્ડના જવાબ
- સહદેવ પાસે કઈ શક્તિ હતી? → ભવિષ્ય જોઈ શકવાની
- શ્રીકૃષ્ણના ભાઈ બલરામ શામાં પારંગત? → ગદાયુદ્ધ
- શ્રીકૃષ્ણ કોને કુરુક્ષેત્રમાં ઉપદેશ આપે છે? → અર્જુનને
- કોણ રામાયણ અને મહાભારત બંનેમાં છે? → હનુમાન
- મહાભારત કોના હાથે લખાયું? → ગણેશ (વ્યાસે બોલ્યું)
- બાળપણમાં નાગલોકમાં ભાણેજ તરીકે કોણ મોજ માણી આવ્યું? → ભીમ
- શ્રીકૃષ્ણ અને અર્જુન વચ્ચે કયો સંબંધ? → સાળા-બનેવી
- કૂતરાને ઈજા વગર બાણ વડે ભસતું બંધ કરાવ્યું? → એકલવ્ય
- યુદ્ધ સમયે હસ્તિનાપુરના રાજા? → ધૃતરાષ્ટ્ર
- અર્જુનના ધનુષ્યનું નામ? → ગાંડીવ
- શ્રીકૃષ્ણની પાલક માતા? → યશોદા
- માયાવી વિદ્યાનો જાણકાર પાંડવપુત્ર? → ઘટોત્કચ
- આજીવન બ્રહ્મચારી રહેવાની પ્રતિજ્ઞા? → દેવવ્રત (ભીષ્મ)
- શ્રીકૃષ્ણનો યુદ્ધ પહેલાંનો ઉપદેશ? → શ્રીમદ્ ભગવદ્ગીતા
Winner: Team Masti wins the quiz.
વાતચીત / જવાબ લખો
- તમને કયો રાઉન્ડ બહુ ગમ્યો?→ open answer.
- તમને આ ક્વિઝ રમવા મળે તો કઈ ટુકડીમાં જવાનું પસંદ કરો? કેમ?→ open answer.
- ક્વિઝમાં ભાગ લેવા માટે કેવી તૈયારી કરવી પડે?→ વાંચન, યાદ રાખવું, ઝડપ.
- કયા વિષય પર ક્વિઝ રમાડે તો તમને ગમે?→ open answer.
- ક્વિઝમાં ભાગ લેનાર બાળકોનાં નામની યાદી – ટીમ પ્રમાણે→ મોજ: મુબીન, સુખવિંદર, હેરી…; મજા: રાબિયા, મારિયા…; મસ્તી: ઇકબાલ, સંતુ, હલક… (from the play)
- ‘ગુડ’, ‘સરસ’, ‘બઢિયા’ જેવા શબ્દો→ શાબાશ, વાહ, બહુ સરસ, well done, very good
બાકીના ભાગ
Dictation list – શ્રુતલેખન
Say each word slowly, twice.
Level 1 – names
- કૃષ્ણ
- અર્જુન
- ભીમ
- કર્ણ
- યશોદા
Level 2 – epic words
- મહાભારત
- ગાંડીવ
- ગદા
- સારથિ
- ગીતા
Level 3 – sentences
- અર્જુનના સારથિ શ્રીકૃષ્ણ હતા.
- મહાભારત 18 પર્વમાં વહેંચાયેલું છે.
- ટીમ મસ્તી વિજેતા બની.
Quick test for home (10 questions)
Ask orally at the end of the unit. Tap to check each answer.
1. મીરાંબાઈ કોનાં ભક્ત?
શ્રીકૃષ્ણ (ગિરધર)નાં.
2. ક્વિઝમાસ્ટરનું નામ?
વખતસિંહ.
3. ત્રણ ટીમ?
મોજ, મજા, મસ્તી.
4. મહાભારતના રચયિતા?
વેદવ્યાસ.
5. શ્રીકૃષ્ણની બહેન?
સુભદ્રા.
6. અર્જુનનું ધનુષ્ય?
ગાંડીવ.
7. કર્ણની માતા?
કુંતી.
8. બલરામ શામાં પારંગત?
ગદાયુદ્ધ.
9. ગીતાનો ઉપદેશ કોને?
અર્જુનને.
10. ક્વિઝ કોણ જીત્યું?
ટીમ મસ્તી.
Frequently asked questions
What is Unit 7 of Std 5 Gujarati Second Language (Kukkut)?
Unit 7 (એકમ 7) is પ્રશ્નક્ષેત્રમાં પરાક્રમ, on pages 96 to 112. It has Mirabai’s bhajan લેને તારી લાકડી and the quiz play મહાભારતમાં શું નથી!
Who wins the Mahabharata quiz?
Team Masti, after a tie-breaker question about the Bhagavad Gita.
What are the three quiz rounds?
સત્ય-અસત્ય (true/false), મહાબલી (questions on heroes’ powers) and a multiple-choice round, with a tie-breaker.
What is the name of Arjun’s bow?
ગાંડીવ (Gandiv).
Who wrote down the Mahabharata?
Lord Ganesh wrote it as Ved Vyas dictated it.