ધોરણ 3 ગુજરાતી (દ્વિતીય ભાષા) મયૂર એકમ 1: નાક-કાન વગર ગા
Answers to every activity on pages 1–10 of the Std 3 Gujarati Second Language book મયૂર, the songs explained, the joker story retold in Gujarati, letter revision, dictation and a quick test.
- 14exercises solved
- revision + 3 songs
- 15word meanings
- 10pages
Unit 1 at a glance
The first unit of મયૂર is a fun warm-up. A butterfly song, a joker who loses his ears, nose, moustache and wig, and a circus song get children laughing – while the exercises quietly revise the letters from Std 1 and 2.
What your child learns
- Sings and acts songs
- Retells a funny story
- Recognises letters inside sentences
- Finds words in a letter grid
- Makes words from a letter wheel
- Writes ‘આ ___ છે.’ sentences
Poem: નાનકડું એક પતંગિયું ભાઈ લેરી લૂડ – meaning
A nonsense song by Ramesh Parekh (રમેશ પારેખ):
Say it fast: ‘લેરી લૂડ’ is pure fun – no meaning needed.
વાર્તા: જોકર ઝૂમરુ – સરળ ભાષામાં
એક જોકર. ઝૂમરુ એનું નામ. એક દિવસ ઝૂમરુ એક શાળામાં ગયો. બધાં બાળકો ગોઠવાઈને બેઠાં હતાં. ઝૂમરુ ફુદરડી ફરતો ફરતો આવ્યો અને ગાવા લાગ્યો, “અમ્મનચમ્મન ગુડ કે લડ્ડુ, લડ્ડુ મેં સે ઘી નિકાલું…”
ગાતાં ગાતાં ઝૂમરુ એક છોકરા પાસે ઊભો રહ્યો અને ગાયું, “…ઝટ સે પકડો મેરા કાન.” છોકરાએ કાન ખેંચ્યો – અને કાન તેના હાથમાં આવી ગયો! બધાં ખડખડાટ હસી પડ્યાં.
પછી એક નાની છોકરી પાસે જઈ ગાયું, “ઝટ સે પકડો મેરી નાક.” છોકરીએ નાક ખેંચ્યું – નાક નીકળી ગયું! “ઓય બાપ રે!” ઝૂમરુએ રાડ પાડી. પછી મૂછ પકડાવી – મૂછ પણ છોકરીના હાથમાં!
છેલ્લે ટીચર પાસે જઈ ગાયું, “જોર સે પકડો મેરે બાલ.” ટીચરે વાળ પકડ્યા – આખા વાળ ઊતરી ગયા! ઝૂમરુનું માથું તો સાવ ટકલું હતું.
ઝૂમરુ ટકલા માથા પર તબલાં વગાડતો નાચવા લાગ્યો, “નાચો, ઝૂમો, ગાના ગાઓ, ટકલે પે તબલું બજાઓ!” અને બધાં પેટ પકડીને હસ્યાં.
બોધ – What the story teaches
Laughter is the best game – a joker’s job is to make everyone happy. હસવું અને હસાવવું – એ જ સાચી મજા.Word meanings – શબ્દાર્થ
Difficult words from the poem and story, with English meaning and a Gujarati synonym (સમાનાર્થી) where useful.
| શબ્દ | English meaning | સમાનાર્થી |
|---|---|---|
| પતંગિયું | butterfly | — |
| ખભો | shoulder | — |
| ડાહ્યુંડમરું | very well-behaved | — |
| જોકર | clown | વિદૂષક |
| ફુદરડી | spinning around | — |
| નવાઈ | surprise | — |
| નકલી | fake | — |
| મૂછ | moustache | — |
| ટકલું | bald | — |
| ગુલાંટ | somersault | — |
| સરકસ | circus | — |
| અજગર | python | — |
| સારસ | crane (bird) | — |
| કાબર | myna | — |
| સાગર | sea | દરિયો |
Std 3 Gujarati Second Language Mayur એકમ 1 – Solutions to all exercises
Exercises are in the same order as the textbook. Blue markers are oral (speaking) activities with sample answers; orange markers have fixed answers.
ચાલો, ગાઈએ ગીતડું : નાનકડું એક પતંગિયું ભાઈ લેરી લૂડ
Fun: flutter your hands on every ‘ફરરર’ and tap your shoulder on ‘ટપુક’.
લખો : દર્શાવ્યા મુજબ બાજુના ચિત્રના ત્રણ ભાગને તેમાં છાપેલા મૂળાક્ષર લખીને ભરી દેવાનું કહો.
Why: it’s letter practice disguised as colouring – no boring copying!
વાર્તા : જોકર ઝૂમરુ
વાતચીત
- ઝૂમરુનું કયું ગીત તમને વધારે ગમ્યું?→ open answer.
- ઝૂમરુનું નાક કોણે ખેંચ્યું?→ એક નાની છોકરીએ.
- કાન પછી ઝૂમરુએ શું પકડાવ્યું?→ નાક (then the moustache).
- વાળ પકડાવતી વખતે ઝૂમરુએ શું ગાયું?→ “…બાદ મેં દેખો મેરા હાલ, જોર સે પકડો મેરે બાલ.”
- જોકરે અમ્મનચમ્મન ગીત કેટલી વખત ગાયું?→ છ વખત (to everyone, then for ear, nose, moustache, hair, and the last dance).
- આ જોકરનાં બીજાં નામ પાડો.→ વિદૂષક, મસખરો, રંગલો.
- ઝૂમરુનાં કયાં અંગો નકલી હતાં?→ કાન, નાક, મૂછ અને વાળ.
ઓળખો : દરેક વાક્યમાંથી જે-તે મૂળાક્ષરની ઓળખ કરાવી ⭕ કરાવો.
Matras count: જા, જે, જુ all contain જ – circle them too.
શોધો, વાંચો અને લખો
કાબર (example), વરસાદ, અજગર, કામ, ગામ, ગરમ, સારસ, આકાર, બહેન, નાના, સાબર (down) – and more.
Directions: words run across and down. Crossing out પ, ડ, ત, ણ first makes the other words pop out.
મોટેથી વાંચો
Picture words: say the picture’s name aloud – બસ and જોકર.
ગીત ગાઓ : હું સરકસનો જોકર
Make it yours: wherever the song says ‘જગ્ગુ’, the child sings their own name.
વાતચીત
- જગ્ગુ જોકરનો કયો ખેલ તમને સૌથી વધારે ગમ્યો?→ open answer.
- તમે જોકર હો તો કયો ખેલ કરો?→ open answer.
- તમે સરકસ જોયું હોય તો તેમાં જોયેલા ખેલ વિશે કહો.→ open answer.
- સરકસનો વીડિયો જોઈ તમે શું શું જોયું તે કહો.→ watch a short circus clip together and talk.
રમત
જોડીને લખો
- … + મ → કામ (example), ગામ, દામ, જામ, રામ, બામ, આમ, નામ
- ર + … → રવ (example), રજ, રમ, રન, રસ, રદ, રગ, રબ
Tip: say each word aloud – if it isn’t a real word (like રગ), discuss it.
લખો : ચિત્રના આધારે વાક્ય લખવા કહો.
- આ સાગર છે. (example)
- આ ગાજર છે.
- આ કાબર છે.
- આ અનાનસ છે.
- આ સાપ છે.
- આ વરસાદ છે.
- આ માટલું છે.
રમત : કક્કા જાસૂસ
No answer key: counts depend on how carefully the child reads – check together by underlining in pencil.
ચાલો, ગાઈએ ગીતડું : રમશું રમશું રેલમછેલ
Dictation list – શ્રુતલેખન
Say each word slowly, twice. These use Std 1–2 letters.
Level 1 – short words
- ગામ
- નામ
- કામ
- રસ
- મગર
Level 2 – from the unit
- કાબર
- સારસ
- સાગર
- ગાજર
- અજગર
Level 3 – sentences
- આ સરકસ છે.
- આ સાગર છે.
- સરકસમાં મજા જ મજા.
Quick test for home (10 questions)
Ask orally at the end of the unit. Tap to check each answer.
1. જોકરનું નામ શું હતું?
ઝૂમરુ.
2. ઝૂમરુ ક્યાં ગયો?
શાળામાં.
3. સૌથી પહેલાં શું ખેંચાયું?
કાન.
4. નાક કોણે ખેંચ્યું?
નાની છોકરીએ.
5. ટીચરે શું પકડ્યું?
વાળ.
6. ઝૂમરુનું માથું કેવું હતું?
ટકલું.
7. ‘લેરી લૂડ’ ગીતના કવિ?
રમેશ પારેખ.
8. … + મ → નામ, ગામ, ___?
કામ / રામ.
9. ગાજરનું ચિત્ર – વાક્ય?
આ ગાજર છે.
10. જોકરનું બીજું નામ?
વિદૂષક.
Frequently asked questions
What is Unit 1 of Std 3 Gujarati Second Language (Mayur)?
Unit 1 (એકમ 1) is નાક-કાન વગર ગા, on pages 1 to 10. It has Ramesh Parekh’s butterfly song, the joker story, a circus song and revision of the Std 1–2 letters.
Why is the unit called ‘નાક-કાન વગર ગા’?
Because in the story the joker’s ears, nose, moustache and hair all come off while he keeps singing!
Which letters are revised in Unit 1?
જ, ક, ગ, છ, બ, દ, વ, ન, મ, ર, સ and અ – letters children met in Std 1 and 2.
What words can be made from the મ wheel?
કામ, ગામ, દામ, જામ, રામ, આમ and નામ.
Is there an answer key for the ‘letter detective’ game?
No fixed key – children count letters in the story themselves; check together by underlining.